Những kiến thức cơ bản về Cộng đồng kinh tế ASEAN

Nguồn:http://www.ezlawblog.com

Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) đã được 10 nhà lãnh đạo ASEAN ký tuyên bố chính thức vào sáng 22/11/2015, và có hiệu lực từ ngày 31/12/2015. Mặc dù mang tên "cộng đồng kinh tế,  AEC vẫn chưa thể được coi là một cộng đồng kinh tế gắn kết như Cộng đồng Châu Âu, chính xác hơn, AEC là đích hướng tới của các nước ASEAN hình thành được một môi trường tương tự như một quốc gia chung mà 10 nước trong khối sẽ tự do giao thương, tự do cung cấp dịch vụ, tự do đầu tư, tự do di chuyển vốn và tự do di chuyển lao động có kỹ năng. Sau đây là những kiến thức cơ bản mà bạn nên biết về AEC.

Read More

AEC - Cộng đồng Kinh tế ASEAN là gì, bạn biết chưa?

AEC - Cộng đồng Kinh tế ASEAN.

Nguồn: Cafebiz.vn

Năm 2015 là năm bản lề cho việc hình thành cộng đồng kinh tế Asean. Tuy nhiên, ở bình diện chung, những con số thống kê cho thấy, doanh nghiệp Việt Nam chưa quan tâm đến Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC).

Theo báo cáo của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 76% doanh nghiệp không biết gì về AEC, 94% không hiểu rõ nội dung cam kết trong AEC, 63% không hiểu về những cơ hội và thách thức trong AEC. Trong khi đó, chúng ta chứng kiến làn sóng các doanh nghiệp Asean, đặc biệt là Thái Lan, đã rất chủ động tiến vào nước ta thông qua cả mở rộng trực tiếp lẫn gián tiếp mua các doanh nghiệp tại Việt Nam.

Vậy Cộng đồng kinh tế Asean là gì? Việt Nam sẽ có những cơ hội gì, cũng như phải đối mặt với thách thức nào khi Asean trở thành một cộng đồng kinh tế thống nhất?

Q: Cộng đồng kinh tế Asean là gì?

Cộng đồng kinh tế Asean là một khu vực kinh tế chung bao gồm các thành viên sau: Brunei, Cam-pu-chia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan, Việt Nam. AEC là một trụ cột nằm trong Cộng đồng chung Asean. Ngày 7 tháng 10 năm 2003, tại Bali, Indonesia, lãnh đạo các quốc gia thành viên đã kí kết Bản kế hoạch chiến lược nhằm hình thành và phát triển AEC. 

Mục tiêu của chiến lược là hình thành 1 thị trường chung của các nước thành viên trong đó có 5 cấu phần quan trọng: tự do di chuyển hàng hóa, tự do cung cấp dịch vụ, tự do đầu tư, tự do di chuyển vốn, tự do di chuyển lao động có kĩ năng.

Rõ ràng, đây là một tầm nhìn hoàn toàn khác so với các hiệp định thương mại thuần túy của Việt Nam với các quốc gia khác trên thế giới. AEC tương tự như một quốc gia chung của các công dân Asean.

Q: Hàng hóa được trao đổi tự do trong AEC gồm những gì và có những thuận lợi, khó khan nào?

AEC là một thị trường chung đồng nghĩa với một thị trường với sức mua và sức sản xuất của 600 triệu người, sản lượng hàng năm 2000 tỷ đô la Mỹ. Vì thế, tiềm năng là rất lớn. Có hai mặt của vấn đề cạnh tranh và hợp tác. Các quốc gia thành viên sẽ có chung một thị trường và cạnh tranh cao trong nội khối nhưng ở góc độ là một khối kinh tế chung thì AEC sẽ hợp tác để tạo thành một sức mạnh chung. Thậm chí, Bộ trưởng Thương mại và Công nghiệp Malaysia nhận định: “ASEAN hiện tăng trưởng 5% mỗi năm trong khi châu Âu tăng trưởng chưa đến 2%, chúng ta có thể đuổi kịp châu Âu. AEC sẽ vượt EU trong thập kỉ tới."

Thuế nhập khẩu sẽ bị xóa bỏ nhằm thúc đầy tự do thương mại. Các rào cản phi thuế quan như hạn ngạch, điều tiết giá, kiểm soát chặt về chất lượng hàng hóa, kiểm dịch... cũng sẽ bị xóa bỏ theo lộ trình phù hợp với từng quốc gia.

Với 4 quốc gia (CLMV) Cambodia, Lao, Myanmar, Việt Nam thì yêu cầu xóa bỏ hàng rào phi thuế quan là năm 2018. Các quy trình về hải quan cũng như hệ thống quản lý cũng được các nước thống nhất và trao đổi thông tin nhằm tạo ra sự dễ dàng hơn trong lưu chuyển hàng hóa.

Sáng kiến 1 cửa sổ Asean (Asean single Window) nhằm tạo ra một cổng thông tin, trao đổi dữ liệu đầu đủ và thống nhất giữa các nước thành viên. Việc này cũng thúc đấy sự hoàn thiện của hệ thống công nghệ thông tin viễn thông của khu vực.

Q: Nhóm CLMV trong AEC là gì?

Nhóm CLMV bao gồm 4 quốc gia Cambodia, Lao, Myanmar, Việt Nam trong AEC. Lý do AEC quyết định đưa ra ý tưởng hình thành nhóm vì các quốc gia trên có trình độ kinh tế kém phát triển hơn so với các quốc gia còn lại trong Asean. Chính vì thế, AEC sẽ có những ưu tiên nhất định về lộ trình hội nhập cũng như có các hỗ trợ khác để giúp CLMV dễ dàng hòa nhập với cộng đồng chung AEC.

Q: Các dịch vụ được cung cấp tự do tạo ra cơ hội gì?

Các ngành dịch vụ sẽ có một thị trường rộng lớn và không hạn chế. Ngành hàng không, thương mại điện tử, chăm sóc sức khỏe, du lịch sẽ được tự do hóa. Điều quan trọng là cơ chế tài chính cho phép các nhà đầu tư trong khối AEC được quyền sở hữu ngày càng nhiều cổ phần hơn trong các doanh nghiệp nước ngoài thuộc khối dịch vụ. AEC yêu cầu tỷ lệ sở hữu cổ phần cho phép tăng từ 51% năm 2008 đến 70% vào năm 2015. Các nhà đầu tư sẽ có cơ hội nắm quyền kiểm soát nhiều hơn và thúc đẩy sự phát triển.

Q: Nhà đầu tư sẽ có thuận lợi gì sau năm 2015?

AEC sau năm 2015 sẽ cho phép tự do đầu tư giữa các thành viên. Các hành động phân biệt đối xử sẽ giảm, thủ tục quy trình xin phép và cấp phép sẽ nhanh chóng và dễ dàng hơn. Vốn sẽ được tự do di chuyển trong khối AEC nhưng cũng cần cân nhắc tới các biện pháp nhằm ổn định kinh tế vĩ mô.

Q: Người lao động muốn làm việc tại các nước trong AEC có được không?

Được. Nếu bạn là lao động có kĩ năng và phù hợp với các lĩnh vực ưu tiên của mỗi quốc gia, bạn có quyền được dễ dàng nhận làm việc và cấp quyền cư trú dài hạn. Tuy nhiên, AEC khuyến khích nhiều đến giao lưu trao đôi du học sinh giữa các quốc gia và đây là nguồn lao động tương lai sẽ được ưu tiên.

Q: Đi lại giữa AEC có thuận tiện không?

Phát triển cơ sở hạ tầng là ưu tiên hàng đầu trong AEC. Hai dự án có thể kể đến là đường sắt Singapre – Kunming, và mạng lưới đường tao tốc Asean (AHN). Việc các nước Asean tham gia vào thành viên sáng lập của Ngân hàng đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) do Trung Quốc khởi xướng là nhằm tìm kiếm các nguồn lực lớn hơn ngoài khối để tăng tốc độ hoàn thành các dự án. Giao thông đa phương tiện là huyết mạch thúc đẩy mọi sự hòa hợp khác của Asean.

Q: Lĩnh vực tài chính có được tự do hóa không? Việt Nam tham gia thế nào?

Tự do hóa lĩnh vực tài chính là ưu tiên không kém gì cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, do hiện tại trình độ phát triển tài chính ở mỗi quốc gia khác nhau, với các đồng tiền khác nhau nên AEC hiện tại cho phép các nước tham gia với sự lựa chọn.

Cụ thể:

Vào năm 2015, Việt Nam tham gia tự do trong lĩnh vực Bảo hiểm phi nhân thọ gián tiếp, tái bảo hiểm, trung gian bảo hiểm, và các dịch vụ phụ trợ bảo hiểm.

Trong lĩnh vực ngân hàng, Việt Nam chấp nhận tự do các dịch vụ gửi tiền, cho vay các hình thức, tự do các phương tiện hinh thức thanh toán, bảo lãnh.

Tuy nhiên, trong thị trường vốn, Việt Nam chưa sẵn sàng tham gia vào các lĩnh vực như: quản lý tài khoản đầu tư của khách, quản lý tài sản, bảo lãnh thanh toán với tài sản tài chính. Việt Nam cũng chưa sẵn lòng tham gia vào việc cung cấp và trao đổi các thông tin, dữ liệu tài chính và các phầm mềm xử lý.

Nhưng trong lĩnh vực tư vấn tài chính, trung gian tài chính và các dịch vụ liên quan thì Việt Nam muốn tham gia.

Read More

Những ảnh hưởng của TPP

Nguồn: http://www.ezlawblog.com/

Hầu hết chúng ta chỉ biết TPP - Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương như là một hiệp định thương mại sẽ thúc đẩy và mở rộng thị trường quốc tế của các nước thành viên. Tuy vậy, còn hơn thế nữa, TPP sẽ đặt ra các quy tắc thương mại tiêu chuẩn cao và xử lý các vấn đề kinh tế toàn cầu của thế kỷ 21.

Các vấn đề đó là gì ? Sau đây là những vấn đề điển hình mà TPP sẽ đề cập và thay đổi trong nền kinh tế, xã hội và chính sách luật pháp của toàn bộ 12 nước thành viên:

THƯƠNG MẠI HÀNG HÓA 

TPP sẽ xoá bỏ thuế quan và giúp cho các sản phẩm của một nước thành viên có thể dễ dàng xuất khẩu sang các nước TPP khác.

Các hàng rào hạn chế khác (như: yêu cầu về giấy phép nhập khẩu) cũng sẽ được xóa bỏ.

DỆT MAY

Dệt may đang là một trong những vấn đề nổi bật nhất tại các vòng gặp mặt giữa các thành viên TPP

Có khả năng cao TPP sẽ áp dụng quy tắc xuất xứ “từ sợi”, đòi hỏi các sản phẩm dệt may phải được sản xuất từ các loại sợi và vải của các quốc gia TPP  để đảm bảo lợi ích của hiệp định TPP, và đảm bảo rằng hàng dệt may không đủ tiêu chuẩn từ các nước ngoài TPP không được hưởng những ưu đãi dành riêng cho các nước thành viên TPP;

DỊCH VỤ

TPP sẽ mang lại quyền tiếp cận tự do hơn cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vưc dịch vụ (kể cả dịch vụ tài chính) để họ được đối xử tốt hơn hoặc bình đẳng tại sân chơi chung giữa các nước thành viên.

TPP có thể sẽ có các điều khoản cho phép các nhà cung cấp dịch vụ được cung cấp dịch vụ mà không cần thành lập văn phòng ở mỗi nước TPP;

ĐẦU TƯ

TPP sẽ tự do hoá thị trường đầu tư các nước TPP, áp dụng các quy định không phân biệt đối xử và giảm hoặc xoá bỏ các rào cản đối với việc thành lập và thực hiện các khoản đầu tư ở các nước TPP.

Ngoài ra, TPP sẽ giới hạn những quyền lợi của các công ty nhà nước trong lĩnh vực đầu tư. Các nhà đầu tư nước ngoài còn có thể kiện chính phủ các nước thành viên ra tòa án đặc biệt của TPP

LAO ĐỘNG

Yêu cầu tuân thủ đối với các quyền lao động cơ bản được công nhận bởi Tổ chức lao động quốc tế cũng như các điều kiện lao động có thể chấp nhận được.

MÔI TRƯỜNG

TPP sẽ đưa ra các quy định mới điều chỉnh buôn bán động vật hoang dã; khai thác gỗ bất hợp pháp và đánh bắt trái phép.

THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ  VÀ VIỄN THÔNG

Các nước thành viên sẽ cam kết không áp thuế hải quan, và phân biệt đối xử đối với các sản phẩm số (ví dụ: phần mềm, âm nhạc, video, sách điện tử).

TPP sẽ hỗ trợ một mạng Internet toàn cầu, duy nhất bao gồm đảm bảo thông suốt dữ liệu qua biên giới, phù hợp với lợi ích chính đáng của các chính phủ trong việc bảo vệ quyền riêng tư.

Ngoài ra, TPP sẽ có các điều khoản khuyến khích sự lựa chọn công nghệ và giải pháp thay thế mang tính cạnh tranh nhằm giải quyết vấn đề chi phí cao của việc chuyển vùng điện thoại quốc tế.

CHÍNH SÁCH CẠNH TRANH VÀ DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC

TPP sẽ đảm bảo các doanh nghiệp nhà nước hoạt động theo những tính toán thương mại và cạnh tranh một cách bình đẳng mà không có sự ưu đãi quá mức nào từ chính phủ, trong khi vẫn cho phép chính phủ được hỗ trợ và cho những doanh nghiệp nhà nước cung cấp dịch vụ công ở trong nước.

QUYỀN SỞ HỮU TRÍ TUỆ

TPP sẽ bảo vệ mạnh mẽ các bằng sáng chế,nhãn hiệu,vản quyền và bí mật thương mại, bao gồm cả các biện pháp tự vệ chống lấy trộm qua mạng các bí mật thương mại.

HÀNG RÀO KỸ THUẬT TRONG THƯƠNG MẠI VÀ CÁC BIỆN PHÁP KIỂM DỊCH ĐỘNG THỰC VẬT

Các nước thành viên sẽ có các cam kết tăng cường tính minh bạch,giảm chi phí thử nghiệm và chứng nhận không cần thiết,mở rộng hơn nữa việc xây dựng các tiêu chuẩn.

MINH BẠCH HÓA ,CHỐNG THAM NHŨNG VÀ GẮN KẾT MÔI TRƯỜNG CHÍCH SÁCH

TPP sẽ lập ra các cam kết về những thông lệ tốt trong xây dựng chính sách, và các cam kết ngăn cản tham nhũng và thiết lập những quy tắc ứng xử đê nâng cao các tiêu chuẩn đạo đức của công thức.

HẢI QUAN,THUẬN LỢI HÓA THƯƠNG MẠI VÀ CÁC QUY TẮC XUẤT XỨ

TPP sẽ đảm bảo việc giải phóng hàng nhanh,thủ tục giải quyết nhanh cho các lô hàng chuyển phát nhanh,xác nhận trước,và các quy định hải quan minh bạch,dễ dự đoán;

Ngoài ra, TPP sẽ đưa ra được một quy tắc xuất xứ chặt và thông dụng để đảm bảo chỉ dành những lợi ích của TPP cho các nước TPP

MUA SẮM CHÍNH PHỦ

TPP sẽ đưa ra được các cam kết tự do hóa các thị trường mua sắm chính phủ của các nước TPP.

GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP

TPP sẽ thiết lập một cơ chế, tòa án đặc biệt giải quyết tranh chấp công bằng và minh bạch để áp dụng xuyên suốt hiệp định.

Ngoài những vấn đề trên, TPP sẽ còn ảnh hưởng đến rất nhiều vấn đề, yếu tố khác để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trên diện rộng của toàn bộ thành viên TPP. Khi TPP chính thức có hiệu lực, các doanh nghiệp của tất cả các nước thành viên, bao gồm cả các doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ có những cơ hội to lớn hơn bao giờ hết để tham gia vào nền thương mại toàn cầu.

Read More

10 kiến thức căn bản về hiệp định TPP

Nguồn: http://www.ezlawblog.com/

Mỹ, Nhật Bản, Việt Nam và 9 quốc gia khác đang hy vọng sẽ hoàn thành ký kết TPP trong năm 2015. Theo Ezlaw, TPP sẽ là một sự kiện lớn nhất xảy ra với Việt Nam trong 20 năm nay (kể từ thời điểm Việt Nam và Mỹ bình thường quan hệ hóa vào năm 1995). Bạn có biết TPP là gì ? TPP là một hiệp định mang tính bước ngoặt, sẽ làm thay đổi cuộc chơi trong nền thương mại Việt Nam và Quốc tế. Bạn vẫn muốn biết rõ hơn về TPP ? Sau đây là những điều căn bản nhất mà bạn cần biết về hiệp định này

TPP, viết tắt của từ Trans-Pacific Partnership Agreement (Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương), là một hiệp định, thỏa thuận thương mại tự do giữa 12 quốc gia với mục đích hội nhập nền kinh tế khu vực Châu Á – Thái Bình Dương. 12 thành viên của TPP bao gồm: Úc, Brunei, Chile, Malaysia, Mexico, New Zealand, Canada, Peru, Singapore, Vietnam, Mỹ và Nhật Bản

*Hàn Quốc, Colombia, Costa Rica, Indonesia, Đài Loan, Thái Lan, và nhiều nước khác đang có ý định tham gia vào TPP

*TPP bắt đầu từ một thỏa thuận giữa Singapore, Chile, New Zealand và Brunei vào năm 2009, trước khi Hòa Kỳ quyết định tham gia và dẫn đầu

Mục tiêu chính của TPP là xóa bỏ các loại thuế và rào cản cho hàng hóa, dịch vụ xuất nhập khẩu giữa các nước thành viên

Ngoài ra, TPP sẽ còn thống nhất nhiều luật lệ, quy tắc chung giữa các nước này, như: sở hữu trí tuệ, chất lượng thực phẩm, hay an toàn lao động…

Các quốc gia thành viên hiện tại của TPP chiếm 40% GDP của cả thế giới và 26% lượng giao dịch hàng hóa toàn cầu.

Mỹ muốn TPP sẽ là điểm chốt mới của họ tại Châu Á sau nhiều năm Mỹ đã lún quá sâu vào khu vực Trung Đông. Ngoài ra, nhiều học giả còn cho rằng Mỹ muốn sử dụng TPP để tạo ra một nền kinh tế hợp nhất trong khu vực có thể đối trọng lại với sự phát triển quá nhanh của Trung Quốc. Trung Quốc đã có lúc thể hiện ý định muốn tham gia TPP, nhưng nhiều điều khoản hiện tại của TPP dường như được thiết kế để cố tình không cho Trung Quốc có cơ hội tham gia vào thỏa thuận này.

WTO hiện có tới 161 thành viên, vì vậy một trong những nhược điểm của mô hình này là sự khó khăn và dài lâu để tiến đến một thỏa thuận chung liên quan đến bất kỳ vấn đề gì.

Hơn thế nữa, TPP sẽ đặt ra được các luật lệ quốc tế mà vượt qua phạm vi WTO như: chính sách đầu tư, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, kiểm soát các công ty nhà nước, chất lượng sản phẩm và lao động….

Hầu hết các thỏa thuận quốc tế là về xuất nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ, ví dụ như: Ta có thể nhập khẩu số lượng X hàng hóa với giá Y khi các mặt hàng này đã đủ tiêu chuẩn về chất lượng hoặc lao động. TPP khác vậy. Chính bản thân TPP sẽ tạo ra các điều luật quốc tế có khả năng điểu chỉnh chính sách và hướng đi của luật pháp trong từng quốc gia thành viên.  Nói một cách khác, các điều luật của các quốc gia thành viên sẽ phải tuân theo định hướng của TPP.

Nhiều điều luật trong TPP còn có ảnh hưởng thay đổi chế độ pháp lý của các quốc gia. Ví dụ như điều luật khuyến khích các thành viên của TPP mở một cơ quan chính phủ, có cơ chế và cách thức hoạt động giống tại Mỹ, thực hiện phân tích ưu-nhược điểm trước khi ban hành các điều luật mới trong nước.

Thỏa thuận TPP bao gồm 29 chương, trong đó chỉ có 5 chương là trực tiếp liên quan đến vấn đề trao đổi hàng hóa, dịch vụ, các chương còn lại đề cập nhiều vấn đề liên quan đến các chuẩn mực, tiêu chuẩn khác nhau về môi trường, chất lượng lao động, luật lệ tài chính, thực phẩm và thuốc men… 

*Chú ý rằng TPP sẽ bắt loại bỏ nhiều lợi ích của các công ty nhà nước (là một phần lớn của nền kinh tế Việt Nam), để tạo cơ hội cạnh tranh cho các công ty tư nhân. 

Với hiệp định TPP, các công ty, tập đoàn nước ngoài và quốc tế sẽ có khả năng mang chính phủ của các quốc gia thành viên ra tòa án đặc biệt của TPP khi các quốc gia này đặt ra các luật lệ, chính sách đi ngược lại với chỉ tiêu của TPP. Tòa án đặc biệt này có toàn quyền bắt chính phủ đền bù không những cho các thiệt hại đã xảy ra, mà còn những mất mát về cơ hội trong tương lai của các tập đoàn, công ty quốc tế. 

Các thành viên tham gia TPP đều đã phải ký một thỏa thuận giữ bí mật về tiến trình thương lượng chi tiết các điều luật của TPP. Các nước này chỉ được tiết lộ những thông tin trên đến các cơ quan chính phủ, tổ chức, và cá nhân có liên quan trực tiếp đến tư vấn chính sách giao dịch. 

Read More

Tóm tắt Hiệp định TPP (phần 2)

Nguồn: http://www.ezlawblog.com/

Xem phần 1 tại đây.

Hiệp định TPP đã được kết thúc đàm phán giữa 12 nước vào ngày 4/10/2015 vừa qua. Đây là một hiệp định với nhiều tham vọng và tiêu chuẩn cao hướng tới việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, hỗ trợ và tạo ra việc làm, thúc đẩy quản lý hiệu quả; minh bạch, bảo vệ môi trường... với các nước tại khu vực Châu Á-Thái Bình Dương.

Hiệp định gồm 30 chương đưa ra các quy định và nguyên tắc thương mại từ hải quan, rào cản kỹ thuật, biện pháp vệ sinh dịch tễ tới đầu tư, thương mại điện tử, mua sắm công, sở hữu trí tuệ, môi trường...

Xem bản tiếng Anh tại đây.

Xem bản tiếng Việt tại đây.

Sau đây là phần 2 tóm tắt sơ bộ của Ezlaw với các chương chính theo nội dung bản tóm tắt được các nước công bố ngày 5/10/2015 vừa qua.

Read More

Tóm tắt nội dung Hiệp định TPP (phần 1)

Nguồn: http://www.ezlawblog.com/

Hiệp định TPP đã được kết thúc đàm phán giữa 12 nước vào ngày 4/10/2015 vừa qua. Đây là một hiệp định với nhiều tham vọng và tiêu chuẩn cao hướng tới việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, hỗ trợ và tạo ra việc làm, thúc đẩy quản lý hiệu quả & minh bạch, bảo vệ môi trường... với các nước tại khu vực Châu Á-Thái Bình Dương.

Hiệp định gồm 30 chương đưa ra các quy định và nguyên tắc thương mại từ hải quan, rào cản kỹ thuật, biện pháp vệ sinh dịch tễ tới đầu tư, thương mại điện tử, mua sắm công...

Sau đây là phần 1 tóm tắt sơ bộ của Ezlaw với các chương chính theo nội dung bản tóm tắt được các nước công bố ngày 5/10/2015 vừa qua. Ezlaw sẽ tiếp tục cập nhật tóm tắt các chương còn lại cũng như phân tích sâu hơn nội dung của từng chương khi có thêm văn bản được công bố.

Read More